رابطه انسان و طبیعت در هنر 

به بهانه نمایشگاه نقاشی «انسان، حیوان، طبیعت»

در شرح این رویدادِ هنری آمده است: طبیعت همواره برای هنرمندان رهایی بخش و الهام گر بوده، هست و خواهد بود. برخی جهان را ترکیبی از انسان، حیوان و طبیعت دانسته اند.

در این نمایشگاه منتخبی از آثار هنرمندان بنام کشورمان هم چون: نیلوفر قادری نژاد، رضا هدایت، آرمان یعقوب پور، عبدی اسبقی، مسعود کشمیری و طاهره صمدی طاری در معرض دید عموم قرار گرفت. بدین مناسبت نگاهی می اندازیم به رابطه میان طبیعت، انسان و هنر.

از اواخر قرن بیستم، هنرمندان، فلسفه متفاوت و تازه ای را در آثارشان بروز دادند؛ رشد آگاهی از این نکته که انسان در واقع بخش لاینفکی از طبیعت به شمار می آید. زیر متن آن ها این بود: هر چه بیشتر سامان زیست محیطی را تخریب کنیم، زوال احتمالی مان به عنوان بشر پیش می افتد.

در سال های اخیر، اثرات مخرب تغییرات اقلیمی، کاهش تنوع زیستی و آلودگی در سطوح گوناگون حضور بیشتری در آثار هنرمندان یافته است. اتفاقات ناخوشایندی که رد پایشان در نمایشگاه انسان، حیوان و طبیعت نیز قابل مشاهده است.

از بدو پیدایش هنر، هنرمندان مجذوب طبیعت بوده اند. جدا از فراهم آوردن منبع لایتناهی الهام، بسیاری از وسایلی که هنرمندان برای خلق شاهکارهایشان به کار می گیرند مانند: چوب، زغال، گل رس، گرافیت(مغز مداد) و آب همگی از دل طبیعت به وجود آمده اند.

 

هنرمندان طبیعت گرای گذشته

شاید مشهورترین هنرمند این عرصه (ون گوگvan Gogh) باشد. او این توانمندی را داشت که به جنبه های گوناگون طبیعت هم چون گل هایی ساده در نقاشی هایش حیات بخشد.

(کلود مونهClaude Monet )دیگر هنرمند نامدار جهان است که از طبیعت الهام می گرفت. سِری نقاشی های او با نام «نیلوفرهای آبی» جلوه گاه سایه ها، نور و آب است که باغ شخصی اش در فرانسه را به تصویر می کشد.

گل های مونه یکی از کانون های توجه و تمرکز او در طی ۳۰ سال از زندگی اش بودند، و به شکلی فوق العاده تاثیر بیکرانی را که زیبایی طبیعی پیرامون ما می تواند بر تخیل یک هنرمند داشته باشد، به تصویر می کشند.

 

اثر مونه

 

هنرمندان مدرنی که از طبیعت الهام گرفته اند

(ماری آیورسونMary Iverson ) که در سیاتل واشنگتن زندگی و کار می کند و الهامات اش از زیبایی بیکران طبیعتی که احاطه اش کرده را نقاشی می کند.

هنرمند بریتانیایی (جاناتان سینز بری Jonathan Sainsbury ) که به خاطر توانمندی چشمگیرش در ثبت لحظات زود گذر جهان طبیعت شهرت دارد.

 

سوژه ها

آثار هنری برگرفته از طبیعت می توانند در قالب های گوناگونی جای بگیرند و در خدمت اهداف مختلفی باشند چرا که طبیعت موضوع گسترده ای است که مسائل بسیاری را در بر می گیرد.

فهرست موضوعات فرعی یی که می توانند ذیل عنوان آثار هنری مرتبط با طبیعت جای گیرند عبارت اند از:

گل ها، گیاهان، درختان، زیست گیاهی، حیوانات و پرندگان، سلول ها، آناتومی، آب و هوا، زمین شناسی، انرژی، فسیل و هر دانش طبیعی دیگر، آب، آتش، محیط، تاریخ طبیعی، فرآیندها، تولد، رشد، تغییرات اقلیمی و پر واضح است که هر زیر جستاری، زیر باره دیگری را به دنبال خواهد داشت. موضوعاتی که بازتاب هنری شان در آثار به نمایش درآمده در نمایشگاه انسان، حیوان، طبیعت نیز به وضوح به چشم می آیند.

در نتیجه اگر کسی بخواهد اثری با تم طبیعت خلق کند، ایده هایی به وسعت جهان در اختیار خواهد داشت.

 

اشکال فراوان طبیعت در هنر

طبیعت در جهان هنر می تواند قالب های بصری بسیاری به خود بگیرد، از فوتورئالیسم تا آبستره، هنر می تواند طبیعت را در قالب پدیده ها به شکل تصویری کپی شده و همان گونه که در زندگی طبیعی پدیدار شده اند، وانمایی کند. اما نقاشی های انتزاعی تنها سرنخ های بصری شان را از اشکال واقعی موجود در طبیعت وام می گیرند.

 

اثر ساغر مسعودی

اثر ساغر مسعودی

 

هنر هدفمند

راه های بسیاری برای نزدیک شدن به موضوع طبیعت در هنر وجود دارد. هنر می تواند چشمان ما را به ظرافت و زیبایی جهان طبیعت بگشاید. می تواند خیلی ساده تصویری باشد که طبیعت را برای آنچه که هست می ستاید… یا نمایش نامه ای چالش برانگیز که پیوند بشری پیچیده ما با طبیعت را شرح می دهد.

هنر می تواند در خدمت هدفی باشد فراسوی صرف موضوع زیبایی بودن.

هنر قابلیت این را دارد که با مخاطبانش به تعامل بپردازد و به ایشان پیرامون مسائل اضطراری محیطی، موضوعات حول حفظ منابع طبیعی، پایداری، نگهداری، تنوع زیستی و عادات بشری مخرب محیط زیست آموزش دهد و بر آگاهی همگانی راجع به چنین موضوعات مهمی بیفزاید.

هنر می تواند پیوند ما با طبیعت را تجدید نموده یا از نو برمی انگیزانند. بنا بر این، هنر بازتابی از واقعیتی است که در مفهوم گسترده تر، با عنوان طبیعت شناخته می شود.

 

اثر رضا هدایت

اثر رضا هدایت

 

تفاوت ها

هر هنری الهام ویژه خود را از طبیعت می گیرد، و به شکل ویژه تر هر هنرمندی. دو هنرمند حتی اگر به سوژه مشابهی در طبیعت بنگرند- به عنوان مثال یک گل سرخ، با وجود منبع الهام واحد، محصول نهایی شان بسیار متفاوت از یکدیگر خواهد بود. دلیل این بازتاب متفاوت این است که هنر جنبه های خارجی یک شیئ یا واقعه را به شکل خالص و ناب به نمایش نمی گذارد، بلکه حسی را ارائه می دهد که از آن ها در ذهن هنرمند به وجود آمده است.

در نتیجه، هنر می تواند نمایشی خیالی از طبیعت و واقعیت نام گیرد.

این تفاوت و گونه گونی در نمایشگاه انسان، حیوان و طبیعت گالری ایده به زیبایی قابل مشاهده است.

انسان در حال غرق شدن در آب، انسانی که کتاب هایش آشیان پرنده ای شده است، انسان پناه برده به موسیقی در دل طبیعت که دلتنگی هایش را در نی یی می دمد، انسان در اسارت انواع آلودگی های مبتلابه طبیعت امروز.

 

برای آگاهی بیشتر از برنامه های آتی گالری هنری ایده اینجا را کلیک کنید

 

سخن آخر

از نقاشان بی بدیل گذشته تا برخی استعدادهای هنری خوش آتیه امروز، طبیعت نقشی انکار ناپذیر و ناگزیر به عنوان منبع الهامی شناخته شده برای بشر داشته است.

اینکه رابطه میان هنر و طبیعت چیست پرسش بسیار مهمی برای هر هنرمندی به شمار می آید، چرا که هنرمند پدیده ها را آن گونه که هستند نمی بیند، آن سان که خود است می نگرد.

 

 

منبع

 

اشتراک گذاری این مطلب